Urlop wypoczynkowy a zmiana pracy — jakie są zasady?
Planujesz zmienić pracę, ale zastanawiasz się, co stanie się z Twoim niewykorzystanym urlopem wypoczynkowym? A może już rozpocząłeś nową pracę i nie wiesz, kiedy możesz skorzystać z wolnego? Sprawdź, jak wygląda urlop wypoczynkowy a zmiana pracy — poznaj najważniejsze zasady i uniknij nieporozumień.

SPIS TREŚCI
- Zasady udzielania urlopów wypoczynkowych
- Komu przysługuje urlop wypoczynkowy?
- Jaki jest wymiar urlopu wypoczynkowego?
- Jakie są zasady udzielania urlopu wypoczynkowego?
- Niewykorzystany urlop a zmiana pracy — czy urlop przechodzi do nowego pracodawcy?
- Jak naliczany jest urlop w nowej pracy?
- Urlop wypoczynkowy a wypowiedzenie umowy o pracę
Zasady udzielania urlopów wypoczynkowych
Urlop wypoczynkowy przysługuje każdemu pracownikowi zatrudnionemu na podstawie umowy o pracę. Jest to jedno z podstawowych praw pracowniczych zagwarantowanych przez Kodeks pracy. Pracodawca ma obowiązek udzielić urlopu w określonym wymiarze i na zasadach jasno określonych w przepisach.
Komu przysługuje urlop wypoczynkowy?
Prawo do urlopu nabywa każdy pracownik zatrudniony na podstawie umowy o pracę — niezależnie od rodzaju umowy (na okres próbny, czas określony czy nieokreślony) oraz wymiaru etatu. Urlop wypoczynkowy przysługuje również osobom pracującym w niepełnym wymiarze czasu pracy — w takim przypadku proporcjonalnie do etatu.
Jaki jest wymiar urlopu wypoczynkowego?
Zgodnie z Kodeksem pracy, wymiar urlopu wypoczynkowego zależy od stażu pracy:
- 20 dni – jeżeli pracownik ma mniej niż 10 lat stażu pracy,
- 26 dni – jeżeli pracownik ma co najmniej 10 lat stażu pracy.
Do stażu pracy wlicza się również ukończenie szkoły (np. 8 lat za ukończenie studiów wyższych). Urlop naliczany jest proporcjonalnie do okresu zatrudnienia w danym roku kalendarzowym, zwłaszcza przy zmianie pracodawcy.
Czytaj też: Pierwszy urlop wypoczynkowy — co trzeba wiedzieć?

Czytaj też: Kto płaci za L4?
Jakie są zasady udzielania urlopu wypoczynkowego?
Przepisy określają kilka podstawowych reguł:
- Urlop udzielany jest na wniosek pracownika, a jego termin musi być zatwierdzony przez pracodawcę.
- Urlop może być udzielony w całości lub w częściach (przynajmniej jedna część powinna trwać co najmniej 14 kolejnych dni kalendarzowych).
- Pracodawca nie może odmówić udzielenia urlopu, o ile nie koliduje to z organizacją pracy.
- Niewykorzystany urlop wypoczynkowy przechodzi na kolejny rok jako tzw. urlop zaległy i powinien zostać wykorzystany do 30 września następnego roku kalendarzowego.
Niewykorzystany urlop a zmiana pracy — czy urlop przechodzi do nowego pracodawcy?
Zgodnie z polskim prawem pracy, niewykorzystany urlop nie przechodzi do nowego pracodawcy. Urlop wypoczynkowy to uprawnienie ściśle związane ze stosunkiem pracy — gdy ten ustaje, traci się prawo do dalszego korzystania z urlopu u dotychczasowego pracodawcy. Nowy pracodawca tworzy nowe zobowiązanie urlopowe, wyliczane indywidualnie.
Jeśli pracownik nie wykorzysta całego urlopu przed zakończeniem zatrudnienia, pracodawca ma obowiązek wypłacić ekwiwalent pieniężny za każdy dzień niewykorzystanego urlopu. Musi to nastąpić najpóźniej ostatniego dnia umowy.
Po rozpoczęciu zatrudnienia w kolejnej firmie pracownik nabywa prawo do urlopu proporcjonalnego, czyli ilości dni urlopu odpowiadającej przepracowanemu okresowi. Obowiązuje to zarówno u poprzedniego, jak i nowego pracodawcy za dany rok kalendarzowy
Istnieje jedna sytuacja wyjątkowa. Jeśli pracownik zawarł z tym samym pracodawcą kolejny kontrakt bez przerwy, można porozumieć się w sprawie przeniesienia niewykorzystanego urlopu na nową umowę. Wówczas nie ma obowiązku wypłaty ekwiwalentu. Warto zawrzeć takie porozumienie na piśmie, aby zachować przejrzystość.
Czytaj też: Dni wolne od pracy w 2025 roku — jak zaplanować urlop?

Czytaj też: Kim jest operator wózka widłowego?
Jak naliczany jest urlop w nowej pracy?
Zmiana pracodawcy w trakcie roku kalendarzowego wiąże się z koniecznością ustalenia, ile dni urlopu wypoczynkowego przysługuje pracownikowi u nowego pracodawcy. Zgodnie z przepisami Kodeksu pracy, pracownik nabywa prawo do urlopu wypoczynkowego proporcjonalnie do okresu przepracowanego w danym roku kalendarzowym. Oznacza to, że w przypadku zmiany pracy w połowie roku, pracownikowi przysługuje urlop proporcjonalny do przepracowanego okresu.
Aby obliczyć wymiar urlopu przysługującego pracownikowi u nowego pracodawcy, należy:
- Obliczyć roczny wymiar urlopu wypoczynkowego, który przysługuje pracownikowi (np. 20 lub 26 dni, w zależności od stażu pracy).
- Podzielić roczny wymiar urlopu przez 12 miesięcy.
- Pomnożyć wynik przez liczbę miesięcy, które pracownik przepracował u nowego pracodawcy w danym roku kalendarzowym.
Przykład:
Pracownik z 5-letnim stażem pracy rozpoczyna pracę u nowego pracodawcy 1 lipca. Roczny wymiar urlopu wynosi 20 dni. Obliczenia:
20 dni ÷ 12 miesięcy × 6 miesięcy = 10 dni urlopu
W takim przypadku pracownikowi przysługuje 10 dni urlopu u nowego pracodawcy
Urlop wypoczynkowy a wypowiedzenie umowy o pracę
W sytuacji, gdy pracownik otrzymuje wypowiedzenie umowy o pracę, pojawia się pytanie, jak wygląda jego urlop wypoczynkowy. Zgodnie z Kodeksem pracy w Polsce, pracodawca ma obowiązek udzielić pracownikowi urlopu za czas, który mu przysługuje, nawet jeśli umowa jest w trakcie wypowiedzenia.
Pracownik ma prawo do wykorzystania wszystkich dni urlopowych, które mu przysługują w roku kalendarzowym. Jeżeli pracownik nie zdąży wykorzystać przysługującego urlopu przed zakończeniem zatrudnienia, pracodawca jest zobowiązany do wypłacenia ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop.
W praktyce oznacza to, że pracownik musi wykorzystać urlop w trakcie trwania stosunku pracy, jeśli to możliwe, lub otrzyma rekompensatę finansową. Zasady te chronią zarówno pracownika, zapewniając mu prawo do odpoczynku, jak i pracodawcę, który może prawidłowo rozliczyć czas pracy zgodnie z Kodeksem pracy w Polsce.
Sprawdź też: Kontrola pracownika na zwolnieniu lekarskim